Friday, 6 December 2019

شاهنامه‌خوانی در منچستر 197

داستان بهرام گور را ادامه می‌دهیم

این قسمت با ساخت آتشکده آغاز می‌شود

چو شد ساخته کار آتشکده 
همان جای نوروز و جشن سده 
بیامد سوی آذرآبادگان 
خود و نامداران و آزادگان
پرستندگان پیش آذر شدند 
همه موبدان دست بر سر شدند
پرستندگان را ببخشید چیز 
وز آتشکده روی بنهاد تیز
خرامان بیامد به شهر صطخر 
که شاهنشهان را بدان بود فخر

سپس بهرام مال فراوان می‌بخشد. رباط‌ها و پل‌ها را آباد می‌کند و به نیازمندان و درویشانی که برای روزی خود تلاش می‌کردند، زنان بیوه، کودکان یتیم، پیران، نامداران فراموش شده، مسافرانی که نیازمندیشان را مخفی کرده بودند و بعد به سربازان خود مال می‌بخشد. بعد دستور می‌دهد تا تاج خاقان چین را بیاورند و گوهرهایی که روی تاج زده شده  را برای آراستن در و دیوار آتشکده مصرف کنند
  
پراگنده از چرم گاوان میش 
که بر پشت پیلان همی راند پیش
هزار و صد و شست قنطار بود 
درم بو ازو نیز و دینار بود 
که بر پهلوی موبد پارسی
همی نام بردیش پیداوسی
بیاورد پس مشکهای ادیم  
بگسترد و شادان برو ریخت سیم
به ره بر هران پل که ویران بدید
رباطی که از کاروانان شنید
ز گیتی دگر هرکه درویش بود
وگر نانش از کوشش خویش بود
 سدگیر به کپان بسختید سیم
زن بیوه و کودکان یتیم
چهارم هران پیر کز کارکرد
فروماند وزو روز ننگ و نبرد
به پنجم هرانکس که بد با نژاد
توانگر نکردی ازو هیچ یاد
ششم هرکه آمد ز راه دراز
همی داشت درویشی خویش راز
بدیشان ببخشید چندین درم
نبد شاه روزی ز بخشش دژم
غنیمت همه بهر لشکر نهاد
نیامدش از آگندن گنج باد
بفرمود پس تاج خاقان چین
که پیش آورد مردم پاک دین
گهرها که بود اندرو آژده
بکندند و دیوار آتشکده
به زر و به گوهر بیاراستند
سر تخت آذر بپیراستند


بعد بهرام به سوی طیسفون می‌رود. نرسی (برادرش) به مشایعت او میاید و به مناسبت ورود بهرام زندانیانی هم بخشیده و آزاد می‌شوند. برای بازرگانان مجلسی بپا می‌کنند

وزان جایگه شد سوی طیسفون
که نرسی بد و موبد رهنمون
 پذیره شدندش همه مهتران
بزرگان ایران و کنداوران
چو نرسی بدید آن سر و تاج شاه
درفش دلفروز و چندان سپاه
پیاده شد و برد پیشش نماز
بزرگان و هم موبد سرفراز
بفرمود بهرام تا برنشست
گرفت آن زمان دست او را به دست
بیامد نشست از بر تخت زر
بزرگان به پیش اندرون با کمر
ببخشید گنجی به مرد نیاز
در تنگ زندان گشادند باز
زمانه پر از رامش و داد شد
دل غمگنان از غم آزاد شد
ز هر کشوری رنج و غم دور کرد
ز بهر بزرگان یکی سور کرد
بدان سور هرکس که بشتافتی
 همه خلعت مهتری یافتی

روز سوم باز مجلس بزمی برپاست و این بار جشن برای ردان. بعد از آن بهرام نامه‌ای می‌نویسد و همه‌ی پیروزیهایش را از خداوند می‌خواند و از بزرگان بی‌آزاری و داد طلب می‌کند و می‌گوید که اگر ظلم بکنین بر دار میاویزمتان. من برای همه درس عبرت هستم که با سپاهی اندک به رزم خاقان رفتم و پیروز میدان برگشتم. حال هم برای هفت سال مالیات نمی‌خواهم

سیوم روز بزم ردان ساختند
نویسنده را پیش بنشاختند
 به می خوردن اندر چو بگشاد چهر
یکی نامه بنوشت شادان به مهر
 سر نامه کرد آفرین از نخست
بران کو روان را به شادی بشست
خرد بر دل خویش پیرایه کرد
به رنج تن از مردمی مایه کرد
 همه نیکویها ز یزدان شناخت
خرد جست و با مرد دانا بساخت
بدانید کز داد جز نیکویی
نیاید نکوبد در بدخویی
هرانکس که از کارداران ما
سرافراز و جنگی سواران ما
 بنالد نه بیند بجز چاه و دار
وگر کشته بر خاک افگنده خوار
بکوشید تا رنجها کم کنید
دل غمگنان شاد و بی غم کنید
که گیتی فراوان نماند به کس
بی آزاری و داد جویید و بس
 بدین گیتی اندر نشانه منم
سر راستی را بهانه منم
که چندان سپه کرد آهنگ من
هم آهنگ این نامدار انجمن
از ایدر برفتم به اندک سپاه
شدند آنک بدخواه بد نیک خواه
یکی نامداری چو خاقان چین
جهاندار با تاج و تخت و نگین
 به دست من اندر گرفتار شد
سر بخت ترکان نگونسار شد
مرا کرد پیروز یزدان پاک
سر دشمنان رفت در زیر خاک
جز از بندگی پیشه ی من مباد
جز از راست اندیشه ی من مباد
 نخواهم خراج از جهان هفت سال
اگر زیردستی بود گر همال

به همه‌ی فرمانروایان نامه نوشتند که جز به رسم داد با زیر دستان رفتار نکنید و آنها را نرانید. هر کسی که نادار هست به نزدیک ما بفرستید و از مال ما به پهلوان زادگان ببخشید. خردمند را سرافراز کنید. به کسی که قرض دارد و تهی‌دست است ازمال ما ببخشید و نامشان را در دفاتر بنویسید (تا مشخص باشند؟ و بشود پیگیری کرد؟) به یزدان بگرایید و همسایه‌ها را آزار ندهید

 به هر کارداری و خودکامه یی
نوشتند بر پهلوی نامه یی
که از زیردستان جز از رسم و داد
نرانید و از بد نگیرید یاد
هرانکس که درویش باشد به شهر
که از روز شادی نیابند بهر
فرستید نزدیک ما نامشان
           برآریم زان آرزو کامشان
دگر هرک هستند پهلونژاد
که گیرند از رفتن رنج یاد
هم از گنج ما بی نیازی دهید
خردمند را سرفرازی دهید
 کسی را که فامست و دستش تهیست
به هر کار بی ارج و بی فرهیست
هم از گنج ماشان بتوزید فام
به دیوانهایشان نویسید نام
 ز یزدان بخواهید تا هم چنین
دل ما بدارد به آیین و دین
بدین مهر ما شادمانی کنید
  بران مهتران مهربانی کنید
همان بندگان را مدارید خوار
که هستند هم بنده ی کردگار
 کسی کش بود پایه ی سنگیان
دهد کودکان را به فرهنگیان
 به دانش روان را توانگر کنید
خرد را ز تن بر سر افسر کنید
ز چیز کسان دور دارید دست
بی آزار باشید و یزدان پرست
بکوشید و پیمان ما مشکنید
پی و بیخ و پیوند بد برکنید
به یزدان پناهید و فرمان کنید
روان را به مهرش گروگان کنید
 مجویید آزار همسایگان
هم آن بزرگان و پرمایگان

اگر آدم پست به مال و منال و به مقامی رسید او را به بزرگی حساب نکنید که خیلی زود دوباره به پستی برمی‌گردد. آنان که توانمندند به ناتوانان کمک کنند

هرانکس که ناچیز بد چیره گشت
وز اندازه ی کهتری برگذشت
بزرگش مخوانید کان برتری
سبک بازگردد سوی کهتری
 ز درویش چیزی مدارید باز
هرانکس که هست از شما بی نیاز
به پاکان گرایید و نیکی کنید
دل و پشت خواهندگان مشکنید
هران چیز کان دور گشت از پسند
بدان چیز نزدیک باشد گزند
ز دارنده بر جان آنکس درود
که از مردمی باشدش تار و پود
چو اندر نوشتند چینی حریر
سر خامه را کرد مشکین دبیر
 به عنوان برش شاه گیتی نوشت
دل داد و داننده ی خوب و زشت
 خداوند بخشایش و فر و زور
شهنشاه بخشنده بهرام گور
سوی مرزبانان فرمانبران
خردمند و دانا و جنگی سران
به هر سو نوند و سوار و هیون
همی رفت با نامه ی رهنمون

این دستورها که پراکنده شد همه جشن گرفتند و می و رود و رامشگران خواستند (درست مثل پادشاهان

 چو آن نامه آمد به هر کشوری
به هر نامداری و هر مهتری
همی گفت هرکس که یزدان سپاس
که هست این جهاندار یزدان شناس
زن و مرد و کودک به هامون شدند
به هر کشور از خانه بیرون شدند
همی خواندند آفرین نهان
بران دادگر شهریار جهان
ازان پس به خوردن بیاراستند 
می و رود و رامشگران خواستند
یکی نیمه از روز خوردن بدی
دگر نیمه زو کارکردن بدی
  همی نو به هر بامدادی پگاه
خروشی بدی پیش درگاه شاه
 که هرکس که دارد خورید و دهید
سپاسی ز خوردن به خود برنهید
کسی کش نیازست آید به گنج
ستاند ز گنج درم سخته پنج
 سه من تافته باده ی سالخورده
 به رنگ گل نار و با رنگ زرد
هانی به رامش نهادند روی
پرآواز میخواره شد شهر و کوی
 چنان بد که از بید و گل افسری
ز دیدار او خواستندی کری
یکی شاخ نرگس به تای درم
خریدی کسی زان نگشتی دژم
 ز شادی جوان شد دل مرد پیر
به چشمه درون آبها گشت شیر
 جهانجوی کرد از جهاندار یاد
که یکسر جهان دید زان گونه شاد

بهرام به نرسی (برادرش) خراسان را می‌دهد تا بر آن حکمرانی کند. نرسی هم به سمت خراسان راه میافتد

 به نرسی چنین گفت یک روز شاه
کز ایدر برو با نگین و کلاه
خراسان ترا دادم آباد کن
دل زیردستان به ما شاد کن
 نگر تا نباشی بجز دادگر
میاویز چنگ اندرین رهگذر
پدر کرد بیداد و پیچد ازان
چو مردی برهنه ز باد خزان
بفرمود تا خلعتش ساختند
گرانمایه گنجی بپرداختند
بدو گفت یزدان پناه تو باد
سر تخت خورشید گاه تو باد
به رفتن دو هفته درنگ آمدش
تن آسان خراسان به چنگ آمدش

یک هفته بعد از رفتن نرسی شاه بهرام ردان را میاورد و می‌گوید که به کار قیصر باید رسیدگی کرد. فرستاده‌ی او خیلی وقت است بار خواسته و ما مشغول بودیم. او چگونه مردی است؟ موبد هم پاسخ می‌دهد که او خردمند و باخداست و شاگرد افلاطون و خیلی خوش‌زبان

 چو نرسی بشد هفته یی برگذشت
دل شاه ز اندیشه پردخته گشت
 بفرمود تا موبد موبدان
برفت و بیاورد چندی ردان
بدو گفت شد کار قیصر دراز
رسولش همی دیر یابد جواز
چه مردست و اندر خرد تا کجاست
که دارد روان از خرد پشت راست
 بدو گفت موبد انوشه بدی
جهاندار و با فره ایزدی
یکی مرد پیرست با رای و شرم
سخن گفتنش چرب و آواز نرم
کسی کش فلاطون به دست اوستاد
خردمند و بادانش و بانژاد

از روم به اینجا آمده و دراینجا مات مانده و پژمرده شده. بهرام می‌گوید قیصر روم مثل خاقان چین دیوانگی نکرد که به جنگ ما بیاید. جشنی بپا می‌کنیم و فرستاده‌ی او را می‌خوانیم تا از تجاربش استفاده کنیم

یکی برمنش بود کامد ز روم
کنون خیره گشت اندرین مرز و بوم
بپژمرد چون لاله در ماه دی
تنش خشک و رخساره همرنگ نی
همه کهترانش به کردار میش
که روز شکارش سگ آید به پیش
به کندی و تندی بما ننگرید
وزین مرز کس را به کس نشمرید
به موبد چنین گفت بهرام گور
که یزدان دهد فر و دیهیم و زور
مرا گر جهاندار پیروز کرد
شب تیره بر بخت من روز کرد
یکی قیصر روم و قیصر نژاد
فریدون ورا تاج بر سر نهاد
بزرگست وز سلم دارد نژاد
ز شاهان فزون تر به رسم و به داد
کنون مردمی کرد و فرزانگی
چو خاقان نیامد به دیوانگی
ورا پیش خوانیم هنگام بار
سخن تا چه گوید که آید به کار
 وزان پس به خوبی فرستمش باز
ز مردم نیم در جهان بی نیاز
 یکی رزم جوید سپاه آورد
دگر بزم و زرین کلاه آورد
مرا ارج ایشان بباید شناخت
بزرگ آنک با نامداران بساخت
برو آفرین کرد موبد به مهر
که شادان بدی تا بگردد سپهر
سپهبد فرستاده را پیش خواند
بران نامور پیشگاهش نشاند
چو بشنید بیدار شاه جهان
فرستاده را خواند پیش مهان

دانای پیر (همان فرستاده‌ی قیصر) میاید. شاه او را می‌خواند و پهلوی خود می‌نشاند و می‌گوید که تو خیلی وقت است که اینجا ماندی. من سرم به جنگ باخاقان بند بود. حال آماده‌ام تا سخنانت را بشنوم

بیامد جهاندیده دانای پیر
سخن گوی و بادانش و یادگیر
به کش کرده دست و سرافگنده پست
بر تخت شاهی به زانو نشست
بپرسید بهرام و بنواختش
بر تخت پیروزه بنشاختش
 بدو گفت کایدر بماندی تو دیر
ز دیدار این مرز ناگشته سیر
 مرا رزم خاقان ز تو باز داشت
به گیتی مرا همچو انباز داشت
کنون روزگار توام تازه شد
ترا بودن ایدر بی اندازه شد
سخن هرچ گویی تو پاسخ دهیم
وز آواز تو روز فرخ نهیم

نماینده‌ی قیصر هم می‌گوید که چند سوال باید از دانایانت بپرسم

فرستاده ی پیر کرد آفرین
که بی تو مبادا زمان و زمین
هران پادشاهی که دارد خرد
ز گفت خردمند رامش برد
به یزدان خردمند نزدیک تر
بداندیش را روز تاریک تر
تو بر مهتران جهان مهتری
که هم مهتر و شاه و هم بهتری
ترا دانش و هوش و دادست و فر
بر آیین شاهان پیروزگر
 همانت خرد هست و پاکیزه رای
بر هوشمندان توی کدخدای
که جاوید بادی تن و جان درست
مبیناد گردون میان تو سست
زبانت ترازوست و گفتن گهر
گهر سخته هرگز که بیند به زر
 اگر چه فرستاده ی قیصرم
همان چاکر شاه را چاکرم
 درودی رسانم ز قیصر به شاه
که جاوید باد این سر و تاج و گاه
و دیگر که فرمود تا هفت چیز
بپرسم ز دانندگان تو نیز

بهرام می‌گوید، خوب بپرس. سوالات این بود که درون و بیرون، زیر و زبر، بی‌کردان و خوار چیست و آن چیز که نامش همه‌جا هست چیست

بدو گفت شاه این سخنها بگوی
سخن گوی را بیشتر آب روی
بفرمود تا موبد موبدان
بشد پیش با مهتران و ردان
 بشد موبد و هرکه دانا بدند
به هر دانشی بر توانا بدند
سخن گوی بگشاد راز از نهفت
سخنهای قیصر به موبد بگفت
به موبد چنین گفت کای رهنمون
چه چیز آنک خوانی همی اندرون
 دگر آنک بیرونش خوانی همی
جزین نیز نامش ندانی همی
 زبر چیست ای مهتر و زبر چیست
همان بیکرانه چه و خوار کیست
چه چیز آنک نامش فراوان بود
مر او را به هر جای فرمان بود

در جواب موبد می‌گوید که پاسخ همه اینا یک چیز است. ایزد بیکران است و خرد پادشاه را به کام می‌رساند خرد همچنین مهر و وفا هست و راستی گاه صبر و گاه رازداری. اگر خرد نباشد درد و جفا می‌ماند و خرد از همه‌چیز برتر است  

 چنین گفت موبد به فرزانه مرد
که مشتاب وز راه دانش مگرد
مر این را که گفتی تو پاسخ یکیست
سخن در درون و برون اندکیست
 برون آسمان و درونش هواست
زبر فر یزدان فرمانرواست
 همان بیکران در جهان ایزدست
اگر تاب گیری به دانش به دست
زبر چون بهشتست و دوزخ به زیر
بد آن را که باشد به یزدان دلیر
دگر آنک بسیار نامش بود
رونده به هر جای کامش بود  
خرد دارد ای پیر بسیار نام
رساند خرد پادشا را به کام
 یکی مهر خوانند و دیگر وفا
خرد دور شد درد ماند و جفا
زبان آوری راستی خواندش
بلنداختری زیرکی داندش
گهی بردبار و گهی رازدار
که باشد سخن نزد او پایدار
پراگنده اینست نام خرد
از اندازه ها نام او بگذرد
 تو چیزی مدان کز خرد برترست
خرد بر همه نیکویها سرست
 خرد جوید آگنده راز جهان
که چشم سر ما نبیند نهان
 دگر آنک دارد جهاندار خوار
به هر دانش از کرده ی کردگار
ستاره ست رخشان ز چرخ بلند
که بینا شمارش بداند که چند
بلند آسمان را که فرسنگ نیست
 کسی را بدو راه و آهنگ نیست
همی خوار گیری شمار ورا
همان گردش روزگار ورا
کسی کو ببیند ز پرتاب تیر
بماند شگفت اندرو تیز ویر
ستاره همی بشمرد ز آسمان
ازین خوارتر چیست ای شادمان
 من این دانم ار هست پاسخ جزین
فراخست رای جهان آفرین

فرستاده‌ی قیصر جواب‌ها را می‌پسندد و کلی هم تعریف می‌کند و به خانه می‌رود

 سخن دان قیصر چو پاسخ شنید
زمین را ببوسید و فرمان گزید
 به بهرام گفت ای جهاندار شاه
ز یزدان برین بر فزونی مخواه
که گیتی سراسر به فرمان تست
سر سرکشان زیر پیمان تست
 پسند بزرگان فرخ نژاد
ندارد جهان چون تو شاهی به یاد
همان نیز دستورت از موبدان
به دانش فزونست از بخردان
 همه فیلسوفان ورا بنده اند
به دانایی او سرافگنده اند
چو بهرام بشنید شادی نمود
به دلش اندرون روشنایی فزود
به موبدم درم داد ده بدره نیز
همان جامه و اسپ و بسیار چیز
 وزانجا خرامان بیامد بدر
خرد یافته موبد پرهنر
 فرستاده ی قیصر نامدار
سوی خانه رفت از بر شهریار

 روز بعد که فرستاده قیصر و موبد هر دو به درگاه می‌ایند، موبد از نماینده‌ی قیصر می‌پرسد که زیانبارترین و سودمندترین کارها چیست

چو خورشید بر چرخ بنمود دست
شهنشاه بر تخت زرین نشست
فرستاده ی قیصر آمد به در
خرد یافته موبد پرگهر
به پیش شهنشاه رفتند شاد
سخنها ز هرگونه کردند یاد
فرستاده را موبد شاه گفت
که ای مرد هشیار بی یار و جفت
 ز گیتی زیانکارتر کار چیست
که بر کرده ی او بباید گریست
 چه دانی تو اندر جهان سودمند
که از کردنش مرد گردد بلند

نماینده‌ی قیصر هم پاسخ می‌دهد که دانایی بهترین چیز و نادانی زیانبارترین چیز است

فرستاده گفت آنک دانا بود
همیشه بزرگ و توانا بود
 تن مرد نادان ز گل خوارتر
به هر نیکی ناسزاوارتر
 ز نادان و دانا زدی داستان
شنیدی مگر پاسخ راستان
 بدو گفت موبد که نیکو نگر
بیندیش و ماهی به خشکی مبر

نماینده می‌گوید که از دانش می‌شود خیلی حرف ها زد تو اگر چیز دیگری می‌دانی بگو. موبد می‌گوید که فکر زینت هر سخن هست

 فرستاده گفت ای پسندیده مرد
سخن ها ز دانش توان یاد کرد
تو این گر دگرگونه دانی بگوی
که از دانش افزون شود آبروی
بدو گفت موبد که اندیشه کن
کز اندیشه بازیب گردد سخن
ز گیتی هرانکو بی آزارتر
چنان دان که مرگش زیانکارتر
 به مرگ بدان شاد باشی رواست
چو زاید بد و نیک تن مرگ راست
ازین سودمندی بود زان زیان 
خرد را میانجی کن اندر میان

نماینده قیصر پاسخ را می‌پسندد و به بهرام می‌گوید تو فرمانروای توانمندی هستی و چنین وزیری داری از این رو می‌توانی از روم باج بخواهی. بهرام شاه هم شاد می‌شود. بهرام با فارغ شدن از کار فرستاده‌ی قیصر به کار سپاه می‌پردازد

چو بشنید رومی پسند آمدش 
سخنهای او سودمند آمدش
بخندید و بر شاه کرد آفرین
بدو گفت فرخنده ایران زمین 
 که تخت شهنشاه بیند همی 
چو موبد بروبر نشیند همی
به دانش جهان را بلند افسری
به موبد ز هر مهتری برتری
 اگر باژ خواهی ز قیصر رواست
که دستور تو بر جهان پادشاست
 ز گفتار او شاد شد شهریار
دلش تازه شد چو گل اندر بهار 
 برون شد فرستاده از پیش شاه 
شب آمد برآمد درفش سیاه 
پدید آمد آن چادر مشکبوی
به عنبر بیالود خورشید روی 
 شکیبا نبد گنبد تیزگرد 
سر خفته از خواب بیدار کرد
درفشی بزد چشمه ی آفتاب 
سر شاه گیتی سبک شد ز خواب
در بار بگشاد سالار بار 
نشست از بر تخت خود شهریار
بفرمود تا خلعت آراستند 
فرستاده را پیش او خواستند
ز سیمین و زرین و اسپ و ستام 
ز دینار گیتی که بردند نام 
ز دینار و گوهر ز مشک و عبیر 
فزون گشت از اندیشه ی تیزویر
چو از کار رومی بپردخت شاه
دلش گشت پیچان ز کار سپاه

داستان بهرام گور ادامه دارد. دنباله‌ی داستان‌ بهرام گور می‌ماند برای جلسه‌ی بعدی شاهنامه‌خوانی در منچستر. سپاس از همراهی شما
در کانال تلگرام دوستان شاهنامه خلاصه داستان به صورت صوتی هم گذاشته می‌شود. در صورت تمایل به کانال بپیوندید

لغاتی که آموختم
قنطار = در مورد تعداد زیادی از سکهٔ طلا معمولاً ۱۰٬۰۰۰ دینار نیز به مقدار ۴۲ و نیم کیلوگرم بکار رفته است
پیداوسی =[ وَ / وِ ] (اِ) درمی که در زمان کیان رایج بوده ، و هر درمی به پنج دینار خرج میشده است  _ برهان 
کپان = [ ک َ / ک َپ ْ پا ] (اِ) قپان و آن ترازویی است که یک پلّه دارد و بجای پلّه ٔدیگر سنگ از شاهین آن آویزند و بلغت رومی قسطاس می گویند. _برهان 
پهلونژاد = پهلوان‌زاده
فام = وام، قرض
انباز = شریک

ابیانی که خیلی دوست داشتم 
خرد بر دل خویش پیرایه کرد
به رنج تن از مردمی مایه کرد
 همه نیکویها ز یزدان شناخت
خرد جست و با مرد دانا بساخت
بدانید کز داد جز نیکویی
نیاید نکوبد در بدخویی
هرانکس که از کارداران ما
سرافراز و جنگی سواران ما
 بنالد نه بیند بجز چاه و دار
وگر کشته بر خاک افگنده خوار
بکوشید تا رنجها کم کنید
دل غمگنان شاد و بی غم کنید
که گیتی فراوان نماند به کس
بی آزاری و داد جویید و بس

هرانکس که ناچیز بد چیره گشت
وز اندازه ی کهتری برگذشت
بزرگش مخوانید کان برتری
سبک بازگردد سوی کهتری

به یزدان خردمند نزدیک تر
بداندیش را روز تاریک تر

شب آمد برآمد درفش سیاه 
پدید آمد آن چادر مشکبوی
به عنبر بیالود خورشید روی 
 شکیبا نبد گنبد تیزگرد 
سر خفته از خواب بیدار کرد
درفشی بزد چشمه ی آفتاب

شجره نامه
 اردشیر --- شاپور--- اورمزد --- بهرام --- بهرام بهرام --- بهرام بهرامیان--- نرسی --- اومزد ---شاپور (دوم) ---اردشیر نکوکار (برادر شاپور دوم)-- شاپور سوم --- بهرام شاپور --- یزدگرد بزه‌کار (برادر بهرام شاپور) --- بهرام‌گور

قسمتهای پیشین

ص 1449 بهرام مرزبانان را بر استانها

© All rights reserved

29 comments:

Odobenus rosmarus said...

Thank you for your kindness
https://arenasbo88.com/
https://www.gamesjoker123.net/
https://www.slotonlineosg777.com/
https://www.loginsbobett.com/
https://www.arenatangkasnet.com/
https://www.joker123gamings.com/

Odobenus rosmarus said...

Thank you for your kindness
http://www.daftar-pokeronline.net/
http://www.poker-idnplay.org/
http://www.idnpoker99apk.org/download-idn-poker/
https://www.akunidnplay.com/
http://www.idn-pokeronline.com/

Odobenus rosmarus said...

Thank you. I can't do this without your help
http://www.poker77apk.org/
https://www.idnpoker88asia.com/
http://www.daftarakunidnplay.com/
https://108.179.216.181/
http://www.poker99online.net/

Panthera leo said...

Please accept my best thanks
http://50.116.102.116/daftar-idn-poker/
http://www.sbobett888.com/
https://www.slotonlineplay1628.com/
http://www.idnplaypoker99.net/
https://www.casinowar88.info/daftar-casino-m88/

Panthera leo said...

Thanks a ton for helping out
http://162.241.233.33/
http://108.179.216.137/
http://50.116.102.128/
http://108.179.216.133/
http://108.179.216.118/

bonushp said...

Berita Bola
Prediksi Bola
Situs Bola
Situs Bola Terbaik
Situs Casino Online
Situs Casino Terbaik
Situs Slot
Situs Slot Terbaik

HannaBaker9913 said...

Hey Bro Lets Go Visit My Sites too :D
Poker Indonesia
Situs Poker Indonesia
Judi deposit Pulsa
Slot Online Indonesia

sumimasen said...

judi deposit pulsa
sbobet asia
poker online
https://389sports.org/
http://slotcasino88.com/
sbobet.cam

JannethManalu said...

Very interesting blog. Alot of blogs I see these days don't really provide anything that I'm interested in, but I'm most definately interested in this one. Just thought that I would post and let you know

Agen Idn Poker Terpercaya

Agen Sbobet said...

sbobet
agen sbobet
sbobetasia login
login sbobet
sbobet
maxbet login
casino online
slot deposit pulsa

linh said...


academy lesson teacher master student spa manager skin care

7club said...

Link Alternatif
Bonus 30% QQPokerceme
Bonus 30% UnikPoker
Bonus 30% BromoPoker
Bonus 30% GokilBet
Bonus 30% LEGENDSPOKER
Bonus 30% Kampungbola99
Bonus 30% MCBPoker
Event Mix Parlay Berhadiah Smartphone
Bonus 30% PokerBulls
Bonus 30% Poker7Club
Bonus 30% MahaDewaPoker
Bonus 30% ZetaPoker
Bonus 30% HokiCash
Bonus 30% 5Starsbet168
Agen Togel Win Rate Tertinggi
Bonus 30% PANENPOKER
Bonus 30% BANDARAPOKER
Menang Bermain Bandar Ceme
Trik Memilih Situs Ceme
Trik Bermain Bandar Ceme
Situs Poker Uang Asli
Poker Online Terbaik Indonesia
Situs Poker Bonus Terbesar
Situs Judi Poker Terbaru
Situs Poker Online Terpercaya
Sejarah Tentang Poker Online
Rahasia Menang Bermain Ceme
Pengenalan Permainan Bandar Ceme
Cara Bermain Super 10
Mitos Permainan Ceme Online
Mengenali Kartu Bandar Ceme
Main IDN Menang Atau Kalah
Kumpulan Info Poker Online
Ceme Online Terpercaya Indonesia
Ketahui Tentang Poker Online
Event Situs Poker IDN
Daftar Agen Ceme Terpercaya
Cara Pro Menang Ceme
Cara Bermain Ceme Keliling
Mudah Menang Bermain Ceme
Cara Mendaftar IDN Poker
Cara Menang Bermain DominoQQ
Cara Menang Bermain Omaha
Cara Menang Bermain Ceme Keliling
Cara Memilih Situs Poker
Cara Memenangkan Poker Online
Cara Melakukan Deposit Ceme

SportCasino77 said...

Situs Judi Deposit Pulsa
Slot Deposit Pulsa
Agen Judi Deposit Pulsa
Situs Judi Deposit Pulsa
Slot Deposit Pulsa
Agen Judi Deposit Pulsa
Situs Judi Deposit Pulsa
Slot Deposit Pulsa
Agen Judi Deposit Pulsa
Situs Judi Deposit Pulsa
Slot Deposit Pulsa
Agen Judi Deposit Pulsa
Situs Judi Deposit Pulsa
Slot Deposit Pulsa
Agen Judi Deposit Pulsa
Situs Judi Deposit Pulsa
Slot Deposit Pulsa
Agen Judi Deposit Pulsa
Situs Judi Deposit Pulsa
Slot Deposit Pulsa
Agen Judi Deposit Pulsa
Situs Judi Deposit Pulsa
Slot Deposit Pulsa
Agen Judi Deposit Pulsa
Situs Judi Deposit Pulsa
Slot Deposit Pulsa
Agen Judi Deposit Pulsa

selly mutiara said...

Situs Judi Online Indonesia
Slot Online Resmi Terpercaya
Taruhan Slot Online Indonesia
Bandar Slot Online Terpercaya
Situs Judi Online Indonesia Terpercaya
Situs Slot Online Terlengkap
Link Alternatif Slot Online
Situs Slot Online Indonesia
Daftar Slot Online Terpercaya
Slot Online Indonesia Terlengkap

selly mutiara said...

Situs Slot Online Terpercaya
Situs Slot Online Terpercaya

selly mutiara said...

Situs Poker Online Indonesia
Situs Poker Online Ternama
Situs Poker Online Resmi
Situs Poker Online 2020
Memilih Situs Poker Terpercaya
Cara Daftar Poker Online
Situs Poker Online Terpercaya
Trik Mendapatkan Jackpot Ceme
Agen Poker Online Indonesia
Cara Menang Bermain Ceme

selly mutiara said...

Agen Poker Online Terpercaya
Bagaimana Cara Menang Poker
Poker Online Uang Asli
Poker Online Indonesia Terbaru
Poker Online Indonesia Terpercaya
Agen Poker Online
Situs Poker Online Terbaik
Bandar Ceme Online Terpercaya
Link Alternatif Poker Online
Link Alternatif Poker QQ

selly mutiara said...

Link Alternatif Poker Indonesia
Link Alternatif Poker Terpercaya
Link Alternatif Poker Terbaru
Link Alternatif Poker Resmi
Link Alternatif Bermain Poker
Link Alternatif Texas Poker
Bermain Poker Online Indonesia
Link Alternatif IDN Poker
Link Alternatif Idn Play
Agen Poker Uang Asli

selly mutiara said...

Link Alternatif Poker IDN
Situs Poker Indonesia Terpercaya
Link Alternatif Daftar Poker
Situs Judi Poker Online
Situs Judi Poker Indonesia
Situs Poker Indonesia Terlengkap
Daftar Poker Indonesia Terpercaya
Poker Online Indonesia Resmi
Situs Poker Indonesia Resmi
Link Poker Online Indonesia

selly mutiara said...

Link Idn Poker Resmi
Situs Poker Menang Terus
Cara Daftar Poker Resmi

Georgina Mavis said...

Before economic development, the people of Africa need to regain confidence in their cultural identity.
SBOBET
Joker123
SBOBET Mobile
Link Alternatif SBOBET

Georgina Mavis said...

It occured to me recently after an entire afternoon at the Southwell vintner, had we tasted anything that could match the Malbecs we had on our most recent trip to Chile?
SBOBET
Joker123
SBOBET Mobile
Link Alternatif SBOBET

chaelinsugar said...

situs roulette online
judi slot online
online slot games

chaelinsugar said...

judisabungayam

Haji Jono said...

Lets Visit My Website Too, IT must give you alot information
Poker Online Indonesia
Poker Indonesia
Joker123 Terpercaya
SLot Indonesia
Situs Joker123 Slot Terpercaya

Pokerwin88 | Poker Deposit Pulsa | Poker Online | Ceme Online said...

Poker Deposit Pulsa

IDN POKER said...

idn poker
ceme online

chaelinsugar said...

http://134.19.187.116/

chaelinsugar said...

good information im really interested

newmacau88